• Armando in Natura Artis Magistra

    16 juni 2015

     

    Armando BuismanBunnik is sinds verleden jaar een museum rijker, het MOA, Museum Oud Amelisweerd. Op deze historische buitenplaats met Chinese behangsels aan de muren is het werk verzameld van kunstenaar Armando. Voorheen was zijn werk te bewonderen in de Elleboogkerk in Amersfoort maar dat museum is in 2007 helaas afgebrand. Een deel van de collectie is verloren gegaan maar niet alles. In de tentoonstelling Natura Artis Magistra gaat het werk van Armando in dialoog met het werk van tijdgenoten Sjoerd Buisman (beelden) en Charles Donker (etsen). De natuur in al haar schoonheid en verval is het bindende element tussen de drie (oudere) kunstenaars. Ze hebben allemaal hun sporen verdiend en een eigen invalshoek. Buisman bestudeert groeiprocessen in de natuur en grijpt daarop in door planten en bomen in bepaalde vormen te dwingen. Zo ontstaan zijn kunstwerken op een organisch groeiende manier. Of hij hangt planten op zijn kop en laat zien wat er met de bladeren gebeurt. Ja, die groeien naar het licht en buigen zich om. Zo toont hij wetmatigheden in de natuur en speelt daarmee. In zijn latere werk legt hij dit vast in brons, hout en steen. Alledrie de kunstenaars ervaren de natuur als inspiratiebron en leermeester. Natura Magistra. De natuur heeft altijd het laatste woord. Iets van die eerbied zie je terug in de afzonderlijke beelden en tekeningen in de tentoonstelling. Zoals het ragfijne tekenwerk van Charles Donker. Minutieus tekent hij de nerven van een blad. Soms is niet te zien wat echt is en wat getekend is. Zijn werk richt zich op de vruchten van de natuur, de bloemen, de nerven of de structuur van een dennenappel. Armando personifiseert de natuur in zijn schilderijen als hij haar betiteld als ‘schuldig landschap’. De natuur draagt sporen van geweld en heeft haar geheimen. Door de cyclus van groei, bloei en verval wist de natuur zijn eigen sporen uit, ze laat er gras over groeien en verbloemt zo de geschiedenis. Buisman speelt met de wetmatigheden van de natuur en de spiraalvorm is een centraal thema in zijn werk. Aan al zijn sculpturen liggen wiskundige principes ten grondslag. Naast de beelden zijn er nog de muurgedichten van Armando en Donker. De krakende houten vloeren, de wuivende bomen van Amelisweerd en dan die dichtregels op de muur verspreid door het pand geven de tentoonstelling een bijna meditatieve sfeer. Er is plaats voor verwondering. Een oase van rust in het MOA en een verademing na de hectiek rondom Rothko, Rembrandt en Dumas elders in de randstad.

    Vandaag helemaal geen zin om iets op te

    schrijven over de vogels, neerdwarrelend

    blad of een tussen de takken vastzittende

    plastic spiritusfles die ik voor een ijsvogel

    aanzie. Het is zinloos, ik moet veel beter

    kijken.

    Charles Donker, Dagboek Rhijnauwen, 1977

    Natura Artis Magistra is nog te zien t/m 27 september in MOA, Bunnik.

    Lees meer >> | 0 Reacties | Reageer | 1052 keer bekeken

  • Textielbiënnale Museum Rijswijk

    20 mei 2015

    8. Amanda McCavour, 'Living Room'Museum Rijswijk heeft er sinds de verbouwing in 2012 een nieuwe vleugel bijgekregen naast de negentiende eeuwse vertrekken van het historische Tollenshuis. Het is verrassend om te zien hoe kunstenaars deze historische omgeving gebruiken voor hun werk. Amanda McCavour vult een van de kamers met transparante, platte, koloniale meubels die aan draden zweven in de ruimte, Livingroom. Kwetsbaar en ijl materiaal dat door de hoeveelheid de impact van een beeld krijgt. Het sterkst in het toe-eigenen van de ruimte is Derick Melander met zijn installatie Into the Fold. Hij werkt graag met afgedankte kledingstukken die hij rangschikt op kleur waardoor regenbogen in zijn werk ontstaan. In Rijswijk deed hij een oproep in de plaatselijke krant om textiel te verzamelen. Een enorme stapel vintage, bijeen gehouden in een houten frame, heeft in de voormalige werkkamer van de dichter Hendrik Tollens de historische meubelstukken opgeslokt. Kasten, een spiegel en een houten stoel steken brutaal uit het blok textiel de ruimte in. Pauline Nijenhuis is een van de twee Nederlandse kunstenaars. Haar kleine werkjes in de vitrines doen eerst wat knutselachtig aan maar bij langer kijken zie je de landschappelijkheid in beeld gebracht vanuit een rijdende auto. Dat perspectief is leidend voor haar werkfoto’s; stills van onnatuurlijke snelheid. De zijspiegel van de auto laat ze regelmatig terugkomen in haar textielkunst. Ze combineert borduurtechnieken met droge acrylverf die zorgen voor de snelle, streperige lijnen. In haar grote werken zoals Fast world legt zij de snelheid van de samenleving minutieus vast met naald en draad. Contemplatief monnikenwerk wat contrasteert met haar thema. Ze bevraagt ons op de snelheid van leven, internet, multitasken en zappen.

    6. Katie Lewis, detail of '201-1206 Days'Speldenprikken

    Mijn favoriet op deze tentoonstelling is het werk van Katie Lewis met de prachttitel Datazwermen. Haar installatie is tot de essentie teruggebracht; naald en draad. De naald is een witte kopspeld geworden en samen met bruin garen weeft zij patronen op de muur geïnspireerd op spreeuwenzwermen. Bij elke speldenknop staat een datum die de suggestie wekt van wetenschappelijke dataverzameling. Met het meten en alles uitdrukken in waarden creëren we een schijnzekerheid volgens de kunstenaar. Het leven en zeker het menselijk lichaam is niet te vangen in cijfers. Om dit te bekrachtigen deelt Lewis speldenprikken uit. Datazwermen is een werk dat zowel van dichtbij als veraf fascinerend is. De kwetsbaarheid, het fragiele van de draden en de stapeling in drie verdichtende vormen maakt het voor mij tot een intrigerend werk. Bijna alle kunstenaars reflecteren op onze samenleving en bevragen de kijker met hun beelden van textiel.

    Lees meer in het juninummer van Beeldenmagazine

    Rijswijk Textiel Biënnale, 9 mei t/m 27 september, Museum Rijswijk.

    Wil je meer foto's zien van de biënnale zoals het ontroerende werk van Henrique van Putten, kijk dan op Flickr Huidlandschap 

    IMG_1171

    Lees meer >> | 0 Reacties | Reageer | 904 keer bekeken

  • Utrecht Down Under - Onder controle

    3 mei 2015

    udc ruimte

    Steeds meer oude fraaie gebouwen krijgen tegenwoordig een herbestemming. Zo werk ik zelf in een voormalig NS-gebouw aan het Utrechtse spoor met andere kunstenaars en creatieven. Maar wat te denken van een gevangenis met 116 cellen? Kunstliefde is de uitdaging aangegaan en heeft deze plek geannexeerd voor een unieke tentoonstelling 'Onder controle' van Utrecht Down Under. Kunstenaars reageren met hun werk op het thema 'controle'. Er zijn installaties, performances, videowerken, tekeningen, beelden en enkele schilderijen te zien. Het is fascinerend om door dit pand met deze bijzondere geschiedenis te dwalen. Een beetje creepy ook. De afgesloten en kleine celblokken geven je vanzelf een gevoel van beklemming. Je ziet de kleine wc's van rvs in de hoek van de ruimte. Ze zien er vies uit. Op sommige muren staan de aftelstreepjes met balpen nog op de muur. In een andere ruimte lees ik de teksten van gevangenen 'Ik ben eruit, nu zit jij hier'. Die entourage geeft de hele tentoonstelling een macaber tintje. Er valt weinig te lachen maar veel te ontdekken in dit rijksmonument waar ooit Herman Brood en Simon Vinkenoog nog opgesloten hebben gezeten.
    Een paar kunstenaars licht ik eruit om het gevarieerde aanbod te tonen. Het thema controle biedt volop inspiratie en aanknopingspunten voor kunstenaars.

    Robbie Cornelissen - een imposant grote tekening van een isoleerbed met riemen vult een van de muren in een open ruimte. De tekening van een executiekamer of isoleercel zuigt je naar binnen in een kale ruimte van leegheid en angst. In zijn tekeningen gaat het altijd over de grens tussen binnen- en buitenwereld. Het thema 'opgeslotenheid' is voelbaar tot in je nekharen.

    UDC robbie C
    Emmy Beenken - de stippenwerken van deze schilder irriteren me in eerste instantie een beetje. Pas bij nadere bestudering vind ik ze interessant om te zien. Beenken toont in haar stippen de elementaire deeltjes waaruit het universum en wijzelf bestaan. Ze drukt de olieverf door een mal waardoor er kleine, ronde stipjes over elkaar heen ontstaan in een ritmisch patroon. Een vaste ordening waar toch soms kleine oneffenheden in zijn te ontdekken.

    Zeno van den Broek - ooit winnaar van de Kunstliefdeprijs laat ons geluiden horen die kenmerkend zijn voor het instituut gevangenis en de gevangenisarchitectuur. Ik hoor harde geluiden van staal, klappende deuren en dreunende geluiden. Helemaal niet prettig. Een gevangene zal veel horen wat niet prettig is maar waaraan hij niet kan ontsnappen. Gelukkig kan ik de cel bijtijds verlaten.

    Elaine Vis - een bijzondere installatie die je gelijk ziet bij binnenkomst. Een tank met een fallusachtige loopschacht staat gericht op het binnenkomende publiek. Alleen dit oorlogstuig is gemaakt van zachte materialen en uitgevoerd in zachtroze tinten. Aan de achterkant is het door de materialenmix van panty's en satijn zelfs sexy om te zien. Het doet denken aan boudoirs, vrouwelijkheid, zachtheid. Misschien zelfs hoerig. Het materiaal geeft het werk een hele andere dimensie. Een tweede werk in een van de cellen met pvc-buizen laat heel visueel de controle in de celblokken zien.

    udc elaine

    Couzijn van Leeuwen - verweeft de huidstructuur van fruit en groente tot insectachtigen. Door een speciaal proces van droging evolueert de leerachtige huid van een meloen of sinaasappel tot een dier doordat de kunstenaar de schillen in bepaalde vormen componeert en controleert.

    Joyce Overheul - is op een toeristenvisum naar Noord Korea gevlogen en heeft daar stiekum alles gefilmd. Ook al moest ze haar paspoort en telefoon inleveren toch is het met haar camera en computer gelukt opnames te maken van dit dictatoriale regime. Maar ook hier zijn bloementuinen, wordt getrouwd en de kermis bezocht maar de controle is overal. Een fascinerend reisverslag.

    Edwin Stolk - behalve een stapel kaarten is in deze cel niets te zien. Dat is ook de bedoeling want het kunstwerk moet nog komen. Dat is namelijk het gesprek tussen jou en de kunstenaar. Je bent van harte uitgenodigd om met hem via de website een afspraak te maken om de dag erna in de cel in gesprek te gaan. De kunstenaar wil je graag overtuigen van de noodzaak van beeldende oppositie in de hedendaagse gecontroleerde samenleving. Ik vraag me af hoeveel mensen dit aandurven. En waarover praten ze dan? De inhoud van de gesprekken blijft vertrouwelijk. Zijn werk heet niet voor niets 'behind closed doors'.

    Tanja Smeets - Organische sculpturen die op een vanzelfsprekende manier aanwezig zijn maar ook in het wilde weg lijken te groeien en zich vermeerderen. De kunstenaar wekt de suggestie dat de ongecontroleerde groei van weefsels en structuren de boel overneemt. Gevaar dreigt.

    udc tanja

    Andre Pielage - het werk wordt hem ingefluisterd door de plek. Dit keer een menselijke gestalte die op de vloer ligt. Gegoten in ruig en verfrommeld metaal waarin de celstructuren nog te zien zijn. Is de figuur dood? In ruste? In afwachting van de vrijheid?

    De organisatie van Utrecht Down Under is in handen van Kunstliefde. De tentoonstelling wordt om het andere jaar georganiseerd afwisselend met de Utrechtse atelierroute in het andere jaar. Dit jaar is een selectie gemaakt van 36 kunstenaars uit 260 aanmeldingen. De curator voor deze tentoonstelling is Peke Hofman. Utrecht Down Under is nog te zien t/m 31 mei in de gevangenis aan het Wolvenplein Utrecht.

    Lees meer >> | 1 Reactie | Reageer | 802 keer bekeken

  • Rothko en intimiteit

    17 februari 2015

     

    foto 1

    De Amerikaanse schilder Rothko maakte zijn doeken niet zo groot om te imponeren maar om juist de intimiteit te benadrukken. Hij hield zich altijd bezig met zijn kijkers en de omstandigheden waaronder zijn werk werd ten toon gesteld. De doeken moesten altijd laag hangen zodat de bezoeker kon verdwijnen in de voorstelling. Om die reden heeft hij ook wel opdrachten afgehouden. Als de verlichting niet goed was, haakte hij af. Een opdracht voor restaurant Four Seasons in New York gaf hij terug. Hij was al wel aan de serie begonnen en schilderde in bruine kleuren en liet het er zo uitzien dat het de mensen de eetlust zou benemen 'ze moeten zich gevangen voelen'. Rothko is vanuit het figuratieve ontwikkeld naar zijn surrealistische werk. Hij wilde zich losmaken van de figuratie. In zijn laatste periodes schilderde hij de 'colorfields'. De grote doeken waren nieuw in de kunst. De lichamelijke beleving van de kijker wilden ze zo aanspreken. Rothko begon met het schilderen van imponerende kleurvlakken vol pigment die je naar binnen zuigen. Hij had zelf een dergelijke ervaring bij het werk 'Het rode atelier' van Henri Matisse dat hij in 1949 elke dag ging bekijken in het Museum of Modern Art in New York. Rothko zei hierover: "Als je naar dit schilderij kijkt, wordt je de kleur en wordt je er volledig in ondergedompeld." Deze ervaring inspireerde hem om zo te schilderen dat de kijker omarmt werd door de kleur. Hij vond het niet prettig om bij de coloristen ingedeeld te worden. "Ik heb niks met kleur" zei hij herhaaldelijk. Kleur was alleen een middel om mensen het schilderij binnen te krijgen. Zijn laatste periode staat bekend als de 'classic style' waarin hij gestapelde rechthoeken schilderde. Volledig abstract. In zijn laatste fase eind jaren vijftig schilderde hij vooral donkere doeken die in verduisterde ruimtes getoond moesten worden. Zijn allerlaatste schilderij 'No Title' uit 1970 is geschilderd in vele tinten rood. Helder en opdringerig. Kunstcritici zien er een verwijzing naar het einde in. Rothko, een kritisch en zwaarmoedig man, pleegde zelfmoord in bad en het water was op een theatrale manier helderrood gekleurd. Behalve overweldigd door de doeken, was ik overweldigd door de belachelijk lange rijen en de grote aantallen scholieren met schriftjes en toeristen met oortelefoons die zich verdrongen boven de doeken. Het was op een dinsdag! In de ochtend nog wel. De zuigkracht die Rothko's werk heeft herken ik wel in bepaalde doeken zoals de lange smalle in bruine, aubergine tinten, maar de rust voor een enigszins meditatieve toestand, ontbrak. Misschien heb jij meer geluk.
    # De 
    Rothko tentoonstelling is nog te zien tot 1 maart in het Gemeentemuseum Den Haag.
    # Als je trouwens genoeg hebt van de drukte, wip dan even naar een andere zaal waar Hans Hovy zijn beelden toont van albast en speksteen. Zacht en sensueel en waarschijnlijk loop je alleen in de zaal. Te zien tot 7 april.
    # de 
    tentoonstelling Klei! is tot en met 12 april te zien op de begane grond. Een dwarsdoorsnede van de geschiedenis van de keramiekafdeling van de Gerrit Rietveldacademie met werk van meer dan zestig kunstenaars. Zie hier een voorproefje op Flickr.

    Lees meer >> | 1 Reactie | Reageer | 952 keer bekeken

  • No Walls Expo Rotterdam

    9 februari 2015

    IMG_1569Bij binnenkomst leuke eettentjes, ligstoelen, picknicktafels en een hele hoek TecArt met de nieuwste technische innovaties. In de duistere hallen van de loods komen de diverse sculpturen prima tot hun recht. Geen witte muren, geen heren in pak, geen wijnglazen met borrelnootjes maar pure kunst in een ruige, spaarzaam uitgelichte omgeving. Waar je je jas gewoon moet aanhouden anders bevries je. In de sjamanistische Kurt Schwitters-achtige installatie Tears from heaven van Toine Klaassen posteer ik mij in een oude tuinstoel. Dit is bizar. Een ‚totalistisch dolhuis der verbeelding’ met dode vogels, opgezette dieren, ratten op sterk water, vogelveren, oesters, spiegels, drums, totems - ik kijk mijn ogen uit. Af en toe opgeschrikt door een harde doffe knal van een sloophamer. Onheilspellend met lichte klassieke muziek op de achtergrond. De geuren van salie, verbrand dennenhout (of is het wiet?) vullen mijn neusgaten. Een bijzondere installatie die de sfeer weergeeft van schranspartijen, after-party’s, oud en nieuwrituelen. In No Walls valt mij vooral het cross-over materiaalgebruik op. Speelgoedpony’s van keramiek, bruinstalen vleugels van een vlieginstallatie die van hout blijken te zijn, een prachtige grote, glazen verlichte bolvorm die bij nadere inspectie van doorzichtig plastic paraplu’s is gemaakt. Een mooi spel van licht en schaduw. Ook Facebook is van de partij in het werk van Peter Keizer met een vijftal opgestoken duimen in verschillend formaat, uitgevoerd in Chinees porselein. Facebook is verboden in China. Indrukwekkend is het werk van Pim Palsgraaf die een rauwe stad laat oprijzen uit het lijf van een dier. Dat is ook iets dat opvalt; veel dieren. Zoals de enge, kronkelende plastic honden van Caroline Coolen, die gepikt lijken van de Italiaanse kunstenaar Paolo Grassino (Beaufort, 2012). De twee dragers Milton& Moos van Pieter Postma dragen een dode, hangende panter, die in de schaduw op de vloer opeens springlevend wordt. Wat een ontdekking om dat opeens te zien. Zo is er veel te kijken in het werk van de 31 Nederlandse kunstenaars en 18 Vlaamse. No Walls op deze unieke locatie is een inspirerende mix van jong, nieuw talent en meer bekende kunstenaars zoals Klaas Gubbels en Sylvia B. De tentoonstelling verwijst bovendien naar het 20-jarig jubileum van het Cultureel Verdrag Vlaanderen-Nederland. En als je dan toch in de buurt bent op Katendrecht, bezoek dan ook even de Fenix Food Factory om de hoek met ambachtelijke ondernemers. Heerlijke zelfgemaakte biologische kaas, vijgenbrood, wijn, worst en meer lekkers. Tussendoor lekker koffiedrinken in die andere oude loods er precies tussenin Posse Espressobar met een heel groovy sfeertje en een mooie gallery met kunstfotografie. Je hebt nog een week!

    No Walls Expo nl/vl 17 jan-17 feb 2015 Fenixloods 1 Rotterdam

    Februari was de kunstmaand in Rotterdam. Art Rotterdam in de Van Nelle fabriek werd geflankeerd door Rotterdam Contemporary Art Fair (RCartfair) in de Cruise Terminal aan de Wilhelminakade en No Walls Expo in de Fenixloods. Voorheen heette dit Raw Art Fair. Een concept van stichting Field of Dreams die hedendaagse kunst, design, muziek en entertainment samensmelt om een breed publiek te bedienen. Raw is overgegaan in de RCartfair maar het ruige wil wel getoond worden. Dat is momenteel No Walls Expo.


    IMG_1614

    Lees meer >> | 0 Reacties | Reageer | 882 keer bekeken

  • Tijdelijke Kunstwinkel Utrecht #5

    9 februari 2015

    tekoop1

    Een leuk, kleinschalig project in Utrecht dat voor de vijfde keer van start gaat. Werk van jonge kunstenaars is voor een prikkie te koop en met de opbrengst wordt het goede doel gesteund. Dit jaar is dat het schoon waterproject Lobagne in Kameroen van LiveBuild. Mensen in Kameroen tappen hun water nog steeds uit vervuilde bronnen en rivieren. Schoon leidingwater is een eerste vereiste om ziekten tegen te gaan. Vrijdag 7 februari is de opening. Overigens doen er ook wat oudere kunstenaars mee aan de Tijdelijke Kunstwinkel...van mijzelf hangen er twee kleine olieverfschilderijen uit de serie Laagland (mini). De winkel opent in het pand van De Ruimte aan de Oude gracht a/d werf 230 in Utrecht. Naast schilderkunst zijn er sieraden en keramiek te koop, verder is er fotografie, grafiek en design.

    Vrijdag 6 feb: 19.00 - 23.00 uur feestelijke opening met De Tekenmaanen en De Lettervlucht

    Zaterdag 7 feb: 12.00-18.00 uur met singer- songwriters Joop, willem en Zoro Inca

    Zondag 8 feb: 13.00-18.00 uur met creatieve schrijfworkshop

    Lees meer >> | 0 Reacties | Reageer | 603 keer bekeken

  • Nachtvangst Heringa/VanKalsbeek

    1 december 2014

    Cockpit

    Het kunstenaarsduo Heringa/Van Kalsbeek werd in 2013 door het Van Gogh Huis in Zundert uitgenodigd om met de plaatselijke corsobouwers samen te werken aan beelden voor het aardbeienfeest. Het duo greep die gelegenheid met beide handen aan. Het bloemencorso in het Brabantse Zundert is al jarenlang een bron van inspiratie voor Heringa/Van Kalsbeek evenals de vis- en bloemenmarkten in Azië. Vooral het afval achter de kramen prikkelt hun fantasie. Dichterbij huis is het niet de optocht, maar het verval dat optreedt na afloop als de wagens aan weer en wind worden overgeleverd. Zundert wordt elk jaar getroffen door de ‘Corsokoorts’. Grote tenten waar de corsobouwers aan de slag gaan, nemen het dorp over. In deze traditie voegen de kunstenaars in. De corsobouwers lassen grote stalen frames aan elkaar waarna de kunstenaars het verzagen en vervormen. De corsobouwers kijken vooral naar de buitenkant; de kunstenaars kijken naar de binnenkant. Heringa: ‘We willen de vorm van binnen en van buiten laten zien. Alsof iets dicht geweest is en open getrokken is.’ Een veelheid van gelaste lijnen ontstaat. Chaos. Het creatieve proces is gebaseerd op ‘het laten gebeuren’. Het duo neemt de vrijheid om te draaien, weg te gooien, toe te voegen, uit elkaar te halen en weer iets nieuws te maken. Als de vorm goed is, beplakken de kunstenaars het frame met papier en lijm. Een koeienschedel dient als inspiratiebron. Meerdere koeienschedels worden in elkaar gevoegd waardoor een plantaardige, organische vorm ontstaat. In het museum is deze creatie later te bewonderen als een roze, staand beeld Zonder titel. De handtekening van Heringa/Van Kalsbeek wordt gezet door het object te overgieten met epoxy en hars. Zo krijgen de sculpturen vlezige massa.

    Orde en chaos

    In het werk...

    Lees meer >> | 0 Reacties | Reageer | 822 keer bekeken

  • The image as Burden

    1 december 2014

    'Ik schilder geen mensen, ik schilder beelden’ een uitspraak van Marlene Dumas in het filmpje tijdens de tentoonstelling ‘The image as Burden’.

    Thema’s als liefde, verdriet, dood en verlangen verbindt zij met een analytische blik op de positie van de schilderkunst binnen de huidige beeldcultuur, gebaseerd op beelden uit de massamedia en op haar eigen polaroids. Insteek zijn altijd actuele politieke thema’s. Een portret van Dumas wordt een politiek landschap. Na verloop van tijd valt dat zwaar op de maag. Deze kunstenaar is ooit begonnen in Zuid Afrika.
    Marlene groeide op in Kuilsrivier bij Kaapstad in een landelijke omgeving. Ze herinnert zich de spinnende poes in een doos en zij wachtend ernaast totdat de kittens geboren werden, ondertussen luisterend naar een soapserie op de transistorradio. In de catalogus schrijft ze: “Ik was dol op de illustraties van sprookjes en van de verhalen in de Bijbel, en op de Amerikaanse cartoons die je had. Op de achterkant van sigarettendoosjes tekende ik bikinimeisjes om indruk te maken op vrienden van mijn ouders. Tekenen had twee functies: me terugtrekken in mijn eigen wereld en anderen te vermaken met het vermogen om (populaire) beelden te creëeren met slechts een paar snelle lijnen.”
    Toen ze twaalf was, overleed haar vader. Ze ging van een beschermde Afrikaanse basisschool naar het meisjesinternaat met strenge regels. Ze werd gecorrigeerd wegens het lopen op blote voeten… maar de school had wel het vak kunstzinnige vorming. De Britse universiteit maakte haar snel volwassen. Ze ontmoette voor het eerst gekleurde mensen. Ze was 19 jaar en het was 1972. Ze maakte kennis met films, muziek en literatuur. In haar kunstuitingen probeerde ze het menselijk lichaam te abstraheren. De navel werd een poel, het lichaam een landschap. Ze brak met het tekenen van kitscherige pin-ups en keerde weer terug naar de menselijke gedaante.

    Romy

    Ze baseert zich in haar vroege werk voornamelijk op beelden uit kranten en tijdschriften. Televisie kwam pas in 1976. In het werk ‘Love versus death’ uit 1980 zitten al heel veel motieven verwerkt, die haar latere werk zo kenmerken. Beelden van rouw, verdriet en dood waren al in haar beginschilderijen aanwezig.
    De kunstenaar wijst op foto’s van dode mensen in de krant die met open ogen zijn afgebeeld. Niet respectvol. Dat doen wij met de vijand en Dumas laat ons in die spiegel kijken. Een aantal schilderijen zet ik in de schijnwerper.

    Palestine girl

    Het Palestijnse meisje met het Che Guevara T-shirt – jaren 70. Dit is het enige beeld waar Dumas bloed geschilderd heeft. Ze doet dat doorgaans niet – uit respect. Het meisje is zo kwetsbaar, zo jong en dan zo’n foto in de krant. Het raakt haar. Dat zijn de beelden die Dumas pakt en hertaalt in haar schilderijen. Ze neemt het beeld niet in z’n geheel over, ook het bloed niet. De krantenfoto gaat over de sterfelijkheid van de persoon, het is de actualiteit; het schilderij gaat over je eigen sterfelijkheid. Zo transformeert ze haar bronnenmateriaal.

    white diseaseThe white disease – 1985
    Uit de serie monumentale portretten. Ze noemt het situaties. Het is geen portret in reguliere zin maar het vastleggen van een denkwijze. ‘White disease’ is een huidziekte en is een zinspeling op zieke ideologieën zoals apartheid en nazisme.
    De close-ups ontdoen het beeld van achtergrondruis. Het gevoel van abstractie wordt ermee vergroot. Twintig jaar later voegt ze nog twee portretten toe: Elisabeth Eibers en Moshekwa Langarmig, beiden uit Zuid Afrika.

    Alpha, Lucy, SternAlfa, Lucy en Stern – 2004
    Het lijken beelden van dode, opgebaarde kinderen, jonge mensen waarbij de mond half openstaat. Ze doen me denken aan mijn eigen moeder toen ze in het ziekenhuisbed lag, de mond nog niet gesloten. Alleen zij was een oude vrouw vol rimpels met een heel leven achter de rug. Deze beeltenissen ademen maagdelijkheid. Het zijn gezichten die nog niet rijp zijn voor de dood. Of zijn ze gewoon in slaap of seksueel opgewonden zoals het tekstbordje suggereert? Nee, daarvoor mis ik de blossen en roodheid in de hals.
    Alfa  – een van de drie monumenten van de vrouwenportretten uit 2004, getoond voor het eerst in Sicilië.
    Lucy – de begrafenis van St.Lucia uit 1608 van Caravaggio, Lucia was martelares voor haar geloof. Ze weigerde te trouwen met een heiden en werd gemarteld, opgesloten en met een mes gestoken.
    Stern- Ulrike Meinhof, nav. een politiefoto, dood aangetroffen in haar cel, striemen van de strop zijn nog te zien in haar hals. De bleke huid is transparant wit geschilderd, het linnen doek schijnt er perkamentachtig doorheen.

    MindblocksMindblocks 2009 – Tussen alle beeltenissen in, valt een abstract werk van stenen op. Geen portret, geen mensfiguur maar gestapelde verweerde stenen in lichtblauwe en grijstinten. Het verbeeldt een roadblock, een wegversperring in een niemandsland van controleposten. Een metafoor voor geestelijke verstarring. Mindblocks. Toch spat het verfplezier van het doek. Terpentine slaat grote gaten en druppels in de verfhuid, zwierige bewegingen, forse streken en kleine details. De zwaarte van het beeld wordt zo opgelicht ook door het gebruik van fletse pasteltinten. De onderpartij is wat donker maar nergens is zwart te bespeuren. Het is de tegenhanger van The mother – 2009, een rouwende vrouw bij haar zoon tussen open graven.

    blindfolded manThe blindfolded man – 2007 – Een indringend donker portret, zwart kroeshaar in de linkerbovenhoek,  een witte verfstreek voor de blinddoek, een stompe zwarte neus, een groot transparant voorhoofd vult de helft van het doek, een sombere trek rond de gevulde lippen, de wanhoop, berusting, beklemming. Na dit beeld en ‘De trofee’ uit 2013 waarbij soldaten uit Congo poseren met een ontvoerd meisje, kreeg ik opeens behoefte aan frisse lucht. The image as Burden is een indrukwekkende tentoonstelling met een geladen inhoud. Heftig soms. Toch is er voor de schilder veel moois te ontdekken. De losse verftechniek van Marlene Dumas is op bijna alle doeken trefzeker en inspirerend. The image as Burden, Stedelijk museum Amsterdam, t/m 4 januari 2015.Trophy

     

    Lees meer >> | 0 Reacties | Reageer | 1329 keer bekeken

  • Koninklijke prijs voor vrije schilderkunst

    1 november 2014

    Het kan nog net dit weekend, een bezoek aan de tentoonstelling in het Paleis op de Dam. De Koninklijke Prijs voor de Schilderkunst 2014 is dit jaar op 10 oktober uitgereikt door Koning Willem-Alexander aan Jessica Skowroneck, Koen Dodeman, Bob Eikelboom en Niels Broszat. Laat Niels nu een bekende zijn namelijk collega-docent. Beide geven we les aan cursisten op de AKM in Mijdrecht. Deze week gaf hij aan belangstellenden en cursisten een rondleiding. Heel inspirerend om hem te horen vertellen over zijn eigen werk en het werk van andere kunstenaars. Niels is begonnen met het schilderen van middeleeuwse bloemstukken en boeketten. Hij gaf hier zijn eigen twist aan. Door een bezoek aan het Catherijneconvent in Utrecht, raakte hij geïnspireerd door iconen en vooral door de sfeer die dit soort beelden uitstralen. Die sfeer probeert hij te treffen in zijn kleine werken op paneel. Warme tinten in olieverf en eitempera met versieringen die net geen decoraties zijn, lijnen die net niet lopen zoals je zou verwachten. Zijn doeken stralen een Afrikaanse warmte uit, een gloed met intrigerende details. Zo laat hij de knoesten en barsten in het paneel eronder meewerken in het beeld. Overigens schilderen de jonge schilders (kunstenaars zijn allemaal onder de 35 jaar) graag op oude dragers. Het varieert van stukken mdf tot oud hout en ruwe lappen linnen die grof op een frame zijn geniet. Niels vertelde dat hij zelf ook veel geschilderd heeft op hout uit de container. De uitdaging lag er voor hem in om van iets ouds, van afval, weer iets nieuws te maken, een kunstwerk. De collectie die hij voor het Paleis heeft gemaakt is op zelfgemaakte panelen met zwaluwstaartverbindingen geschilderd. In de tentoonstelling waren ook opvallend veel kleine werken te zien, niet veel groter dan een ansichtkaart. Als kijker wordt er wat van je gevraagd terwijl grote werken je gelijk verleiden of verpletteren. Het werk van Hugo Tieleman vond ik erg mooi. Robuust werk van diverse materialen met een landschappelijke insteek. Tieleman hoort bij de genomineerden en greep net mis voor het goud. Een afwisselende tentoonstelling met veel inspiratie voor schilders, nog te bekijken t/m 2 november. Koninklijk Paleis Amsterdam.

    Lees meer >> | 0 Reacties | Reageer | 856 keer bekeken

  • Bloeiend roest - installatie

    17 september 2014

    In mijn atelier verzamel ik materialen en vondsten om te verwerken in schilderijen. Vrienden en bekenden verzamelen driftig mee en komen met de meest bizarre vondsten aanzetten. Dat varieert van een doos oud gereedschap van hun overleden opa tot een verse vossenhuid, geschoten bij de Oostvaardersplassen. Eigenlijk zeg ik overal 'ja' tegen ook al is het groot, zwaar of vies. Van de elandenhuid en vossenhuid heb ik een schilderij gemaakt dat ik ooit in Kadmium Delft heb geëxposeerd tijdens de tentoonstelling 'Van huid tot haar'. Inmiddels is de huid vergaan en zit er een groot gat in het schilderslinnen. Dat heb je met organische materialen, die blijven voortleven. Hoewel de elfenbankjes uit het werk 'Wortelstelsels' nog steeds stand houden. 

    In een grote bananendoos verzamel ik oud roest. Een paar jaar geleden ben ik naar de sloop gegaan in de buurt van het industrieterrein en heb me vergaapt aan het prachtige geplette metaal. Mijn verzameling bevat van alles: computeronderdelen, roestige roosters, geplet staal, ouderwetse hamers. Er is alleen een probleem: de objecten zijn te groot om in een tweedimensionaal kunstwerk te bevestigen. En om nu opeens installaties te gaan maken...dat was tot voor kort een brug te ver. Totdat ik een gelijkgestemde ziel ontmoet. Een vrouw die van alles verzamelt en meedoet aan de ZomerSchilder4Daagse in mijn atelier. Er is een klik. Ze vertelt zo enthousiast over haar kleine installaties in de tuin en op balkon. 'Zo raak ik van mijn troep af. Soms wordt er wel eens wat gepikt maar dan hang ik er gewoon weer iets bij.' Dit geeft mij het zetje. Ik stapel mijn dozen op, laad ze in de auto en breng ze thuis. Niet onbelangrijk in dit verhaal is mijn handige man die in het maakproces een cruciale rol heeft gespeeld. Bovendien waren wij net 16 jaar getrouwd. In plaats van een etentje bij kaarslicht hebben wij een hele zondag staan knutselen in onze eigen voortuin. Passen en meten. Ik doe het kijkwerk en hij het schroefwerk. Zo groeit onze installatie waarin het kacheldeurtje van de overbuurman verstopt zit en het ovenrooster van de buurvrouw. We kijken elkaar aan. Dit is het eerste kunstwerk in onze wijk Voordorp. Vijftien jaar geleden was er een subsidiepotje voor een kunstwerk maar vanwege de fallusachtige vorm is dat toen weggestemd. Wij hebben nu onze eigen kunst 'handmade' gewoon in de voortuin van kunstenaar en timmerman.
    Elke ochtend als ik de gordijnen opentrek, glimlacht het roest me toe. Bloeiend roest. Dankzij het skelet van de fluweelboom die de installatie draagt, heeft het beeld zijn uiteindelijke vorm gekregen. Binnenkort kleurt de bladerenkroon herfstig rood, geel en oranje. In het voorjaar zal onze huwelijkstotem opnieuw uitlopen met groen blad.Meer foto's op Flickr

    Lees meer >> | 0 Reacties | Reageer | 767 keer bekeken

  • Meer blogs >>